Eko-vetëdija: Ka raste kur Qeveria i mbyllte sytë, por “Jugohromi” nuk duhet të fillojë me punë pa vendosur filtrat

Eko- vetëdija në takimin me gazetarët të mbajtur sot ( e hënë), ceku disa nga pikat shqetësuese në të cilat duhet të fokusohet Qeveria e re, pika të cilat janë përfshirë në dokumentin për reforma urgjente të përgatitur nga organizatat jo-qeveritare, i quajtur “ Blueprint”, shkruan Almakos.
Në këtë dokument janë cekur, ndotja e ajrit, mbrojtja e natyrës, industria, planifikimi në sektorin energjetik, zbatimi i standardeve për mjedis jetësor për kapacitete energjetike, pjesëmarrja e opinionit në sjelljen e planeve dhe vendimeve në sferën e energjetikës dhe jo vetëm.
Ndërkaq u kërkua edhe dislokimi i lindanit nga rrethina e fabrikës Ohis.
Të pyetur nëse në dokument është cekur edhe ndonjë propozim-zgjidhje për problematikën me “ Jugohromin”, i cili ngulfat tetovarët tashmë një kohë të gjatë, Ana Çoloviq Leshoska, drejtoreshë ekzekutive në Eko- vetëdija, tha se në disa raste merren masa, mirëpo në disa raste Qeveria i mbyll sytë.
“ Në industri përgatiten plane cilat duhet të zbatohen para se industria të fillojë më punë, apo që të vazhdojë me punë, në rastin e “ Jugohrom-it” është vendosja e filtrave, siç ishte rast i njejtë edhe më disa fabrika të tjera. Mirëpo, në disa raste procesi vazhdon dhe i kanë vendosur filtrate e kanë vazhduar me punë, e në disa raste të tjera, Qeveria i mbyll sytë, si në rastin me “ Jugohrom”, apo “ Rek Bitola” e të tjera. Ne si organizata kemi qëndrim të prerë, se para se “ Jugohrom” të fillojë me punë, duhet të vendosë filtrat.”- tha Ana Çoloviq Leshoska, drejtoreshë ekzekutive në Eko-vetëdija.
Kordinatorja e projektit, Nevena Smilevska, u përqëndrua në pjesën e energjitikës. Ajo porositi se një nga problemet është që kemi siguri mjaft të ulët energjetike sepse plotësisht jemi të varur nga thëngjilli, përkatësisht, tha ajo, 80 për qind të rrymës e fitojmë nga ajo lëndë e parë të cilën e kemi për 30 vitet në vijim dhe, sipas të cilës, nuk është opsion i qëndrueshëm dhe nuk është me prioritetet e BE-së.
“BE-ja planifikon ta dekarbonizojë ekonominë nga derivate fosile tërësisht apo rreth 95 për qind deri në vitin 2050. Lidhur me pçlanifikimin e sektorit energjetik kërkojmë edhe rokahëzim të idesë ku duhet të zhvillohet sektori energjetik duke pasur parasysh atë që strategjia për energjetikë ende nuk është miratuar. Zbatimi i standardeve për mjedis jetësor për kapacitetet energjetike është një ndër prioritetet e larta, ndërsa ajo është shpallja e tenderit për furnizim të sistemit për desulfurizim të REK “Bitola'”, theksoi Smilevska.
Ndërkohë Elena Nikollovska, nga Eko-vetëdija, tha se problem shumë shqetësues është përballja me ndotjen e ajrit. Pikërisht në ndotjen e ajrit ndikojnë edhe deponitë e egra dhe jo vetëm , numri i të cilave arrin në rreth 1000 në vendin tonë, e në të cilat shpesh ka edhe zjarre siç ndodhi me atë në Strugë. Të pyetur se çfarë kanë si propozim për zgjidhjen afatgjatë të kësaj çështje, morëm këtë përgjigje:
“ Vërtet tashmë punohet në këtë aspekt, pra për zgjidhjen e çështjes së deponive, ndoshta shoqëria nuk është mjaftueshëm e informuar. Nga ana tjetër ajo që mund të bëhet menjëherë në lidhje me deponitë është që, pa marrë parasysh a bëhet fjalë për të egër ose jo, masat e menaxhimit për të njejtat të ndërmerren nga komunat, sigurisht në pjesët ku kanë hapësirë edhe pse ne e shikojmë se kapaciteti për masat më të mëdha është shumë i ulët.Besoj se më zjarrin në deponinë në Strugë shoqëria është vetdijësuar edhe më shumë për ndikimin negative që kanë dëponitë në mjedisin jetësorë”- tha Ana Çoloviq Leshoska, drejtoreshë ekzekutive në Eko-vetëdija.